Cần hành lang pháp lý riêng cho thương mại điện tử xuyên biên giới

Thương mại điện tử xuyên biên giới đang phát triển nhanh chóng tại Việt Nam, kéo theo nhu cầu cấp thiết về một khung pháp lý chuyên biệt để quản lý và thúc đẩy lĩnh vực này. Theo Tạp chí điện tử Thương Trường, việc thiếu hành lang pháp lý riêng đang tạo ra nhiều thách thức cho cả cơ quan quản lý lẫn doanh nghiệp tham gia chuỗi cung ứng xuyên biên giới.

Hiện nay, các quy định pháp luật về thương mại điện tử tại Việt Nam vẫn nằm rải rác trong nhiều văn bản khác nhau, từ Luật Giao dịch điện tử, Luật Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng đến các nghị định về quản lý xuất nhập khẩu. Sự thiếu đồng bộ này khiến việc áp dụng pháp luật trở nên khó khăn, đặc biệt khi xử lý các giao dịch xuyên biên giới với đặc thù về thanh toán, vận chuyển và bảo vệ dữ liệu. Các doanh nghiệp Việt, nhất là các nhà bán hàng trên sàn thương mại điện tử quốc tế, thường phải tự tìm hiểu và tuân thủ nhiều quy định chồng chéo, gây tốn kém thời gian và chi phí.

Bối cảnh thương mại điện tử toàn cầu đang thay đổi nhanh chóng, với xu hướng các nước siết chặt quản lý hàng nhập khẩu giá trị thấp (de minimis) và yêu cầu minh bạch hơn về nguồn gốc hàng hóa. Điều này đặt ra bài toán cho Việt Nam trong việc xây dựng một khung pháp lý vừa đảm bảo kiểm soát hiệu quả, vừa không kìm hãm sự phát triển của các doanh nghiệp xuất khẩu qua kênh số. Một hành lang pháp lý riêng sẽ giúp làm rõ trách nhiệm của các bên trung gian như sàn giao dịch, đơn vị vận chuyển và cổng thanh toán, từ đó giảm thiểu rủi ro tranh chấp và gian lận thương mại.

Đối với các seller Việt Nam đang bán hàng sang các thị trường lớn như Mỹ, Anh, EU hay Úc, việc có một khung pháp lý rõ ràng trong nước sẽ tạo điều kiện thuận lợi hơn trong việc tiếp cận các hiệp định thương mại và đáp ứng các tiêu chuẩn quốc tế. Đồng thời, nó cũng giúp bảo vệ quyền lợi của người tiêu dùng nội địa khi mua hàng từ nước ngoài, vốn đang tăng mạnh trong những năm gần đây. Các chuyên gia cho rằng, cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa các bộ ngành như Công Thương, Tài chính và Thông tin Truyền thông để xây dựng một khung pháp lý thống nhất, tránh chồng chéo và tạo thuận lợi cho doanh nghiệp.

Việc xây dựng hành lang pháp lý riêng không chỉ là yêu cầu từ thực tiễn mà còn là xu hướng tất yếu khi Việt Nam hội nhập sâu hơn vào nền kinh tế số toàn cầu. Nếu được triển khai đúng hướng, khung pháp lý này sẽ là nền tảng vững chắc để thương mại điện tử xuyên biên giới trở thành động lực tăng trưởng mới, giúp doanh nghiệp Việt tự tin cạnh tranh trên thị trường quốc tế. Tuy nhiên, quá trình này cần được thực hiện thận trọng, lấy ý kiến từ cộng đồng doanh nghiệp và chuyên gia để đảm bảo tính khả thi và hiệu quả trong thực tiễn.